Publiczna Szkoła Podstawowa Zakonu Pijarów

im. św. Józefa Kalasancjusza w Rzeszowie

ul. Bałtycka 33
35-323 Rzeszów
Sekretariat email: sekretariat.rzeszow@pijarzy.pl
o. Dyrektor email: szkola.rzeszow@pijarzy.pl
tel: +48 690 499 895

Ojcowie Pijarzy – Historia Zakonu

Historia Zakonu

Patronem oraz założycielem Zakonu Pijarów jest św. Józef Kalasancjusz. Pijarzy obecnie pracują na pięciu kontynentach, do Polski zostali sprowadzeni w 1642 r. przez króla Władysława IV. Pierwsze domy zakonne powstały w Podolińcu, Warszawie, Rzeszowie i Krakowie. Znacząco wzrastało zapotrzebowanie społeczeństwa na bezpłatną naukę, w związku z tym szybko powstało kilkadziesiąt nowych kolegiów. Doskonałym przykładem jest szkoła warszawska.

 

Znanym polskim pijarem był ksiądz Stanisław Konarski (1700-1773), który podjął trud tworzenia nowego społeczeństwa, kładąc szczególny nacisk na oświatę, mającą być na mocy prawa powszechną i bezpłatną. Rozpoczął od wydania Volumina Legum i założenia Collegium Nobilium ( 1740 ) – elitarnej szkoły dla synów magnackich. Ponadto podjęto reformę całego szkolnictwa pijarskiego oraz stworzono podstawy do powstania, inspirowanej przez ks. Konarskiego, Komisji Edukacji Narodowej – pierwszego w świecie Ministerstwa Szkolnictwa.

Wielu posłów Sejmu Wielkiego, a także wybitnych twórców kultury i sztuki, ukończyło szkołę pijarską, m.in.: marszałek Sejmu Stanisław Małachowski i Ignacy Potocki, dowódca powstania Tadeusz Kościuszko i twórca polskiej historiografii Joachim Lelewel, Bronisław Trentowski, wybitny filozof, i Stanisław Moniuszko – twórca opery narodowej. Wojciech Bogusławski, twórca narodowej sceny, Franciszek Zabłocki, pisarz sceniczny i Alojzy Feliński, autor hymnu „Boże coś Polskę” oraz dramatu „Barbara Radziwiłłówna”. Wychowankami szkoły byli założyciele polskich zgromadzeń zakonnych – ks. St. Papczyński (księża Marianie) i ks. H. Kajsiewicz (księża Zmartwychwstańcy). Szkołę pijarską ukończył ojciec chirurgii polskiej I. R. Czerwiakowski, poeta-powstaniec S. Goszczyński, geolog i geograf światowej sławy I. Domeyko oraz poeta H. Koźmian. Również wielu pijarów można uznać za wybitnych Polaków : ks. O. Kopczyński jest autorem pierwszej gramatyki polskiej. Sprowadzenie przez pierwszego rektora pijarów – ks. Jacka Orsellego – obrazu Matki Boskiej Łaskawej z Faenzy we Włoszech rozpoczęło rozpowszechnianie się w Polsce kultu Matki Bożej w tym wizerunku (aktualnie patronki Warszawy i Kielc). Pijarom zawdzięcza się także wprowadzenie w Polsce publicznego kultu Serca Bożego (staraniem ks. Paulina Wiązkiewicza) i zakładanie Sodalicji Matki Bożej Łaskawej i Bractwa Najświętszego Serca Pana Jezusa.